|
حفظ زبانهای باستانی که هماکنون افراد کمی با آنها تکلم میکنند میتواند به شناسایی  گونههای جانوری و گیاهی منجر شود که تاکنون از چشمان محققان و دانشمندان مخفی ماندهاند.
به گزارش سایت اینترنتی "نیوساینتیست"، در جهان تقریبا ۷هزار نوع زبان مختلف وجود دارد که هماکنون بیش از نیمی از آنها به دلیل کاهش روزافزون تعداد افراد متکلم بدان زبانها در حال انقراض هستند.
"دیوید هریسون" کارشناس زبانشناسی کالج "سوارثمور" در پنسیلوانیا در همایش انجمن پیشرفت علوم آمریکا که این هفته در سانفرانسیسکو برگزار شد، اعلام کرد مرگ هر زبان محلی به معنی نابودی بخش مهمی از دانش بشری در زمینه گیاهان و جانوران محلی است که که با گذشت قرنهای متمادی در اختیار ساکنان هر منطقه قرار گرفتهاست.
به گفته "هریسون"، اطلاعات مربوط به زیستبومهای محلی آنچنان با زبانهای محلی آمیختهاست که نمیتوان تنها از راه ترجمه بدین اطلاعات دست یافت. وی عقیده دارد طبقهبندیهای صورت گرفته از حیوانات و جانوران محلی توسط افراد بومی هر ناحیه میتواند شامل اطلاعات بسیار مهمی از حیات وحش باشد که با ترجمه ساده نامها و الفاظ مورد استفاده در زبانهای محلی نمیتوان بدین اطلاعت دست یافت.
چاری و تادژو
به طور مثال، ساکنان قبیله "تادژو" در سیبری تنها برای گوزن شمالی از نامهای پیچیده و متعددی استفاده میکنند که هر کدام از این نامها، نشان میدهد حیوان در کدام مرحله از عمر خود قرار دارد. مثلا لغت "چاری" در زبان "تادژو" به معنای یک گوزن شمالی دو ساله نر اخته نشده و با قابلیت سواری گرفتن است!
از سوی دیگر، در طبقهبندیهای جانوران در زبانهای بومی اطلاعات مهمی در زمینه ارتباط ژنتیکی میان گونههای گیاهی دارای ارزش کشاورزی و نیز رفتارشناسی حیوانات مختلف و انواع اطلاعات جانورشناسی و گیاهشناسی دیگر نهفته است.
به گفته "هریسون"، دانشمندانی که خواهان جمعآوری اطلاعات درباره گونههای گیاهی و جانوری یک منطقه دور افتاده هستند باید با ساکنان بومی منطقه که سالها در کنار آن جانوران و گیاهان زندگی کردهاند، ارتباط برقرار کنند.
اطلاعات نهفته در لغات بومی که برای توصیف و طبقهبندی جانوران مورد استفاده قرار میگیرند گاه چنان باارزشند که دستیابی به همان دانش ممکن است سالها وقت دانشمندان را در آزمایشگاهها صرف خود کند.
قزلآلای قاتل
به طور مثال، دو گونه ماهی شبیه ماهی قزلآلا که در انگلیسی به آنها ماهی قزلآلای سرفلزی و نیز ماهی قزلآلای قاتل گفته میشود، در زبان "هالکوملم ماسکوییم" مورد استفاده یکی از قبایل ساکن کانادا، به عنوان یک نوع ماهی آزاد نام برده میشوند. بررسی ژنتیکی این دو ماهی نشان دادهاست آنها در حقیقت از نژاد ماهی آزاد هستند نه ماهی قزلآلا.
ساکنان بومی قبیلهای در کستاریکا برای معرفی لارو نوعی پروانه که پیش از این در علم زیستشناسی "آستراپتس فوگریتور" نام گرفتهبود، از ۱۰ نام مختلف استفاده میکنند. مطالعه جدید "دیانآی" این پروانه نشان دادهاست ۱۰نوع پروانه مختلف از لحاظ ژنتیکی اما با ظاهری مشابه به اشتباه درگذشته تحت نام واحد "آستراپتس فوگریتور" قرار گرفته بودند.
هماکنون تنها ۲۰درصد از حیات گیاهی و جانوری جهان به طور رسمی توسط علوم مدرن شناسایی و طبقهبندی شدهاست و این درحالی است که بیشتر از ۸۰ درصد باقی مانده توسط ساکنان محلی شناسایی شدهاند اما این دانش در اختیار دانشمندان امروزی قرار ندارد.
عناوین مرتبط :
|
