 جديدترين نتايج مطالعات نشان ميدهد كه تهران در پايينترين سطح شهرهاي جهاني قرار دارد.اين شهرها بر اساس معيارهايي همچون ميزان توليد دانش، ارتباطات، سرعت حركت در شهر انتخاب شدهاند.
به گزارش پايگاه اطلاعرساني شهرسازي و معماري، نتايج مطالعات نشان ميدهد كه تهران در پايينترين سطح در ميان شهرهاي جهاني قرار دارد. نام تهران در كنار شهرهايي مانند: «تاشكند»، «آولايد» و «كيپ تاون» قرار گرفته است.
بر اساس اين مطالعات شهرها از نظر جهاني بودن 1 تا 12 امتياز كسب كرده و به 4 گروه تقسيم شده و چهار رتبه الف، ب، ج، دال دريافت كرده اند. در اين ميان تهران با كسب 1 امتياز در كنار شهرهايي چون «تاشكند»، «آدلايد» و «كيپ تاون» قرار گرفته است. نكته جالب توجه اين است كه شهرهايي همچون «دهلي نو»، «ريودوژانيرو» ، «تلوآويو»، «قاهره»، «آتن» و «رياض» هرچند در گروه «دال» ودر كنار تهران قرار گرفته اند ، اما تمام آنها امتيازي بيش از تهران به دست آورده و در رتبهاي بالاتر جاي گرفتهاند.
بر اساس اين رتبهبندي شهرهايي چون «لندن»، «پاريس»، «نيويورك»، «توكيو»، «شيكاگو»، «فرانكفورت»، «لسآنجلس» و «سنگاپور» در زمره بهترين شهرهاي جهاني قرار دارند.
به گفته «كمال اطهاري»، عضو هيات علمي مرکز مطالعات و تحقيقات شهرسازي و معماري ،اين شهرها بر اساس معيارهايي همچون ميزان توليد دانش، ارتباطات، سرعت حركت در شهر انتخاب شدهاند. وي ميگويد: «شهرهايي كه بيش از 3 ميليون نفر جمعيت داشته باشند و از نظر چنين معيارهايي رتبه پاييني كسب كرده باشند، از تمام ظرفيتهاي خود استفاده نكرده در نتيجه رتبه پاييني هم كسب ميكنند. متاسفانه تهران نيز بر همين دليل رتبه پايين به دست آورده است.»
وي ادامه ميدهد: «ايران و به ويژه تهران از نظر شاخص توسعه انساني همچون سطح سواد و سطح دانش رتبه بالايي دارد، اما يك مديريت ضعيف موجب شده كه پايتخت نتواند از ظرفيتهاي خود استفاده كند.»
اين كارشناس شهري ادامه ميدهد: «از زماني كه ما به لحاظ ارتباطات جهاني منزوي شديم و فرار سرمايه و مغزها آغاز شد، شرايط نامساعدي براي كلانشهر تهران به وجود آمد. زيرا اين شهر بيش از ساير شهرها از پتانسيلهاي مادي و معنوي بهرهمند بود. در واقع با تهران ستيزه شد. زيرا اين سرمايه و نيروي انساني بود كه ميتوانست پايتخت را توسعه دهد و اما اين فرصت از تهران گرفته شد.»
مطابق مطالعات انجام شده و تاكيدات طرح جامع شهرهاي جهاني چندين ويژگي اصلي دارند. اين طرح اصليترين خصلت شهر جهاني را هدايتگري در اقتصاد جهاني ميداند به طوري كه اين شهرها جايگاهي بين اقتصاد جهاني و دولت ـ ملت هر كشور دارند.
يكي ديگر از ويژگي شهرهاي جهاني حضور شركتهاي فرامليتي به طور گسترده در اين شهرهاست. به دليل حضور دفاتر اين شركتها و نهادهاي بزرگ نخبگاني با درآمدهاي بالا در اين شهرها رشد ميكنند كه خدمات مختلف همچون بانكداري، بيمه، حسابداري و تبليغات را به اين شركتها ارايه ميدهند.
همزمان با گسترش خدمات مولد، فضاهاي اداري موجود نوسازي شده و ساختمانهاي جديد اداري و مجموعههاي مسكوني مرفهنشين گسترش مييابد. به دليل وجود اقتصاد در حال گسترش و تمركز انواع سرمايه ، شهرهاي جهاني به مراكز عمده سرمايهگذاري بينالمللي تبديل ميشوند.
با نگاهي به آمار وارقام موجود روشن مي شود تهران تا كنون نتوانسته است در دست يابي به اين امكانات موفقيتي چنداني كسب كند. به همين دليل انتظار دست يافتن به يك رتبه قابل قبول در ميان شهرهاي جهاني نيز چندان معقول به نظر نمي رسد.
مطالعات طرح جامع تهران و مطالعات فرادستي آن با توجه به چشمانداز و برنامه توسعه كشور و امكانات و محدوديتهاي تهران، چشمانداز توسعه تهران به عنوان يك شهر داخلي را در سه سطح تعريف كرده است. نخست "شهر دانش پايه" به اين ترتيب كه تهران به عنوان دروازه ورودي به عصر اطلاعات تبديل شود. "شهر جهاني" كه تهران بر آن اساس بتواند تعامل مثبت با اقتصاد جهاني را رهبري كند و ديگري شهر هوشمند به اين ترتيب كه تهران فضاي توسعه ملي و روابط فراملي با دنياي بيرون را بر عهده گيرد.
اما اين كه طرح جامع تهران تا چه حد ميتواند چنين نقشي را براي پايتخت كشور به عهده بگيرد و راهبردهاي آن را تعيين كند جاي سئوال دارد. اطهاري ميگويد: «طرح جامع نميتواند چنين وظيفه اي بر عهده بگيرد. اگر به عنوان مثال شهرداري با همكاري وزارت مسكن چنين راهبردي را براي پايتخت مشخص كند، دولت و سازمان مديريت و برنامهريزي خواهند گفت، پا را از گليم خود درازتر كردهايم. راه حل اين مشكل آن است كه در شوراي توسعه استان، نمايندگان وزارت مسكن و شهرداري و تمام نهادهاي مرتبط بنشينند و حرفشان را بزنند و نقش فراملي پايتخت را مشخص كنند.»
|
